Nước mắt rừng xanh
Có mặt tại vùng cao huyện Bắc Trà My (Quảng Nam) trong chiều muộn chớm thu, mưa rừng lất phất, gió lây phây rít từng hồi, phía gần cuối chân trời ấy, không thể đếm bao nhiêu cây cổ thụ bị triệt hạ, bao nhiêu mét khối gỗ quý bị giới "lâm tặc" triệt hạ, nằm la liệt trong cánh rừng già xa xăm.
Rừng Quảng Nam vốn nổi tiếng với nhiều loại kỳ trân, diệu thảo, nhiều loại gỗ được xếp vào loại quý hiếm như lim, gõ, kiền kiền... Những cánh rừng già luôn trở thành "điểm đến" hấp dẫn của các "đại gia" cũng như giới "lâm tặc".
Gỗ lậu của lâm tặc bị l ực lượng chức năng thu giữ .
Những nơi chúng tôi men rừng đi qua, ít nhất có gần chục địa điểm tập kết gỗ phách với quy mô chẳng khác nào một "xưởng cưa di động" đặt trong rừng sâu. Lần theo những cung đường có dấu chân của giới lâm tặc để lại, chúng tôi thâm nhập vào "đại bản doanh" phá rừng ở khu vực xã Trà Ka, Bắc Trà My. Đường vào rừng trơn như đổ mỡ bởi các phương tiện cơ giới vừa san ủi.
Từ trụ sở UBND xã Trà Ka, theo đường mòn, chúng tôi đi về phía thượng nguồn sông Lon - nơi giáp ranh với huyện Tây Trà (Quảng Ngãi). Rừng bây giờ không còn là một cơ thể hoành tráng, khỏe mạnh, mà thay vào đó là một cơ thể ốm yếu đầy thương tích, không còn là "lá phổi xanh" có thể thổi bay khí độc, không đủ để ngăn dòng thác lũ...
Ngược lên vài con dốc dựng đứng, hành trình vào rừng càng trở nên khó khăn bởi đường bị băm nát, nham nhở, nhiều cây cổ thụ bị bứng gốc chắn ngang đường. Dấu vết của các bánh xe múc, xe ủi còn in rõ, nhưng lạ là trên suốt chặng đường không phát hiện một phương tiện nào thi công hoặc lưu thông. Có thâm nhập vào thế giới lâm tặc, mới biết rằng những "con đường ma" mà chúng tự tạo ra uẩn sâu trong những cánh rừng già. Việc mở đường của chúng kéo dài có khi cả năm trời.
Quảng Nam thực sự được sở hữu một "kho vàng xanh" do thiên nhiên ban tặng, bởi 2/3 diện tích tự nhiên là rừng và đất rừng, trong đó có nhiều cánh rừng nguyên sinh với hệ động, thực vật phong phú, đa dạng. Cũng vì thế mà câu chuyện về rừng luôn là vấn đề thời sự nóng bỏng, thu hút sự quan tâm của các cấp lãnh đạo, quản lý và dư luận xã hội trong nhiều năm qua.
Phá sơn lâm mở "huyết mạch"
Quảng Nam có rất nhiều tuyến giao thông huyết mạch đi qua. Trước đây, khu vực rừng đầu nguồn thuộc các xã Phước Năng, Phước Kim, Phước Đức, Phước Thành (huyện Phước Sơn) là thủ phủ của "thiên đường vàng" chỉ duy nhất con đường độc đạo đi lại vào mùa nắng. Mùa mưa thì không thể. Còn bây giờ muốn xâm nhập vào vùng rừng này chỉ cần một chiếc đò máy công suất khoảng 30CV, sau một giờ đồng hồ có thể dễ dàng vượt lòng hồ và vào các vùng rừng nguyên sinh đầu nguồn ở xã Phước Kim, Phước Thành.
Lợi dụng tuyến đường thuỷ như "ma trận" của lòng hồ thuỷ điện Đắk Mi 4, lâm tặc từ nhiều tháng nay đã bắt đầu mở những con đường "không số" xâm nhập vào vùng rừng nguyên sinh để khai thác gỗ và lợi dụng đêm tối vận chuyển gỗ vượt lòng hồ đưa ra tuyến đường Hồ Chí Minh và quốc lộ 14E để đưa đi tiêu thụ. Trên chiếc thuyền máy công suất hơn 30CV thuê của một người dân, chúng tôi bắt đầu vượt lòng hồ thuỷ điện Đắk Mi 4 lên vùng thượng nguồn.
Tại vùng rừng đầu nguồn xã Phước Kim, chiếc thuyền máy cập bến khu vực được mệnh danh "Đà Lạt 2" thuộc khoảnh 7, tiểu khu 687, hiện ra trước mắt cảnh rừng bị tàn phá ghê rợn. Những thân cây gỗ hương đường kính một mét bị đốn hạ và xẻ thịt. Toàn bộ số gỗ đã được vận chuyển khỏi hiện trường, chỉ còn trơ lại cành nhánh và những gốc cây ứa nhựa đỏ như máu.
"Đại bản doanh" của lâm tặc.
Tuyến đường Hồ Chí Minh đoạn từ Tây Giang đến Phước Sơn, với những địa danh như Xờ Ơi (Đông Giang), Pà Dấu (Nam Giang), Thác nước (Phước Sơn)... Lợi dụng sự thuận tiện về giao thông, dân cư thưa thớt và địa bàn giáp ranh giữa các huyện nên lâm tặc hoạt động rầm rộ. Những tuyến ĐT nối liền giữa các huyện miền núi và miền xuôi ở Quảng Nam trong vai trò là những tuyến "huyết mạch" giao thông.
Trước hết, tuyến ĐT 609 (Đà Nẵng - Đông Giang). Trên tuyến đường này có đến 2 Trạm Kiểm soát lâm sản (Trạm Dốc Kiền - Đông Giang và Trạm Hòa Phú - Đà Nẵng). Với sự kiểm soát chặt chẽ như vậy nhưng bằng nhiều thủ đoạn khác nhau, như xe khách 2 đáy, trộn gỗ rừng vào gỗ nguyên liệu giấy... giới lâm tặc vẫn tìm cách "thẩm thấu" được gỗ lậu.
QL 14B từ Đà Nẵng đi Cửa khẩu Đắc Ốc, qua địa bàn huyện Nam Giang. Trước đây con đường này được xem là tuyến đường nóng bỏng với những địa danh như Cà Dy, Tahbing, Cha Val... nổi tiếng "đặc sản" lim xanh, chò, chỉ... Mỗi ngày, các đối tượng khai thác hàng chục mét khối gỗ lậu rồi chuyển về xuôi bằng 2 loại phương tiện đường thủy (sông Bung) và đường bộ (QL14B).
"Đa phần người hành nghề này là những lao động nghèo. Khi nghề đào đãi vàng còn thịnh vượng, họ là những lao động chuyên cõng chuyến, thồ chở hàng và người vào các bãi vàng, nhưng khi các cơ quan chức năng tăng cường việc truy quét, đẩy đuổi các đối tượng khai thác vàng trái phép ra khỏi địa bàn, họ "thất nghiệp". Không công ăn việc làm, họ chuyển nghề bằng cách vận chuyển lâm sản trái phép. Số này tập hợp thành từng đoàn, hằng đêm dùng xe máy chở gỗ phóng bạt mạng trên đường đã trở thành nỗi kinh hoàng cho những người tham gia giao thông" - một cán bộ kiểm lâm huyện Nam Giang tiết lộ.
Để rừng già được bình yên
Tại các huyện miền núi của Quảng Nam, tình trạng lâm tặc lợi dụng hồ thủy điện tích nước để khai thác, vận chuyển gỗ lậu diễn biến phức tạp. Các đối tượng này thường hoạt động theo quy luật: Ngày ngủ, đêm đi và tỏ ra khá manh động, sẵn sàng chống trả lực lượng kiểm lâm khi bị bắt giữ hoặc cắt dây thả bè gỗ, dìm thuyền... để tránh việc bắt quả tang.
Rừng xanh "chảy máu".
Trước thực trạng Khu bảo tồn thiên nhiên Sông Thanh sẽ bị mất đi sự đa dạng sinh học nếu lâm tặc tiếp tục hoành hành, các cơ quan chức năng đã tiến hành nhiều biện pháp quản lý như: tổ chức di dời hàng trăm hộ dân khỏi vùng lõi, tuyên truyền và giao gần 1.000ha rừng thuộc vùng đệm của Khu bảo tồn thiên nhiên Sông Thanh cho người dân địa phương quản lý, bảo vệ, đồng thời lập 3 trạm Kiểm soát lâm sản tại Chaval, bến Giằng và Thạnh Mỹ để kiểm tra các phương tiện qua lại. Công tác phòng, chống nạn phá rừng ở các huyện miền núi Quảng Nam đang gặp nhiều khó khăn. Vì vậy, cùng với việc xử lý các đối tượng khai thác lâm sản trái phép, chính quyền và các cơ quan chức năng cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền nâng cao ý thức bảo vệ rừng cho đồng bào dân tộc thiểu số ở địa phương. Bên cạnh đó, phía chính quyền các huyện miền núi cần thực hiện chính sách đào tạo chuyển đổi nghề, giải quyết việc làm cho người dân; tìm đầu ra bền vững cho nông sản. Một khi người dân có việc làm, có thu nhập, đời sống được đảm bảo; các chính sách khuyến khích phát triển rừng trồng, giao đất giao rừng cho dân quản lý chăm sóc đem lại lợi ích thiết thực, chắc chắn nạn phá rừng khai thác lâm sản trái phép trên địa bàn sẽ giảm, rừng sẽ được bảo vệ.
Càng về đêm, không gian tại các "cung đường ma" này như cô đặc, ngột ngạt hơn bởi tiếng cưa lốc trên núi, cưa máy dưới xuôi, xe máy đủ loại phân khối của giới lâm tặc quần thảo trên đường. Cái không khí bình yên đến tĩnh mịch khi nghe gió từ đại ngàn thổi hay nước dòng sông Bung chảy rì rầm trong đêm giờ chỉ còn là dĩ vãng...
No comments:
Post a Comment